Selenium

Selenium is een spoorelement: een mineraal waarvan je lichaam maar heel weinig nodig heeft. In het Nederlands heet het ook seleen. Een selenium supplement vult aan wat je via je voeding binnenkrijgt.

De belangrijkste keuze is die tussen organische en anorganische vormen. Organisch betekent hier: gebonden aan een aminozuur, zoals bij selenomethionine en seleniumgist. Natriumseleniet en natriumselenaat zijn anorganische zoutvormen.

Op deze pagina lees je waar selenium voor wordt gebruikt en hoe je die vormen vergelijkt. Je leest ook hoeveel selenium je per dag nodig hebt en waar de veilige bovengrens ligt.

Waar is selenium goed voor?

Selenium speelt een rol in veel processen in je lichaam. De volgende gezondheidseffecten zijn officieel goedgekeurd voor gebruik in de Europese Unie. In deze officiële formuleringen heet selenium seleen:

• Seleen draagt bij tot de normale werking van het immuunsysteem.
• Seleen draagt bij tot de normale werking van de schildklier.
• Seleen draagt bij tot de bescherming van cellen tegen oxidatieve stress.
• Seleen draagt bij tot de instandhouding van normaal haar.
• Seleen draagt bij tot de instandhouding van normale nagels.
• Seleen draagt bij tot een normale spermatogenese.

Twee termen uit deze lijst vragen om uitleg. Oxidatieve stress is schade aan cellen door agressieve zuurstofdeeltjes, ook wel vrije radicalen genoemd. Spermatogenese is de aanmaak van zaadcellen.

Welke vormen selenium supplementen zijn er?

Selenium supplementen verschillen vooral in de verbinding waarin het selenium zit. Dit zijn de vier gangbare vormen.

Selenomethionine

Selenomethionine is selenium dat gebonden is aan methionine, een aminozuur. Een aminozuur is een bouwsteen van eiwitten. Op etiketten heet deze vorm ook seleniummethionine of L-selenomethionine.

Je lichaam neemt de meeste vormen selenium goed op. Organische vormen zoals selenomethionine houdt het wel beter vast dan anorganische vormen [3].

Selenomethionine is de meest gekozen vorm in losse seleniumsupplementen. Wil je één duidelijke standaardkeuze, dan is dit hem.

Seleniumgist

Seleniumgist is gist die tijdens de kweek selenium opneemt en inbouwt. Het selenium zit daarna grotendeels in organische vorm in de gistcel. Deze vorm staat daarmee dicht bij selenium zoals het in voeding voorkomt.

Staat er gistvrij op een etiket, dan is het product juist zonder gist gemaakt. Fabrikanten vermelden dat voor mensen die gist willen vermijden.

Kies seleniumgist als je een vorm zoekt die dicht bij voeding staat. Wil of verdraag je geen gist, kies dan een gistvrij product met selenomethionine.

Natriumseleniet en natriumselenaat

Natriumseleniet en natriumselenaat zijn anorganische zoutvormen van selenium. Je vindt ze in eenvoudige seleniumtabletten en vaak in multivitaminen. Je lichaam houdt deze zoutvormen minder goed vast dan organische vormen [3].

Seleniet of selenaat volstaat prima als basisvorm, bijvoorbeeld in een multivitamine. Zoek je een los seleniumsupplement, dan ligt een organische vorm meer voor de hand.

Vloeibaar selenium (druppels)

Vloeibaar selenium koop je als druppels, meestal een zoutvorm van selenium opgelost in water. Je doseert per druppel of met een pipet en hoeft geen capsule te slikken. De sterkte verschilt per product; kijk daarvoor op het etiket.

Druppels zijn handig als je moeite hebt met slikken. Voor de meeste mensen zijn capsules of tabletten praktischer om te doseren.

Selenium zit daarnaast vaak samen met zink of vitamine E in één supplement.

Hoeveel selenium per dag heb je nodig?

Voor selenium geldt een adequate inname. Dat is de hoeveelheid waarmee vrijwel iedereen voldoende binnenkrijgt. Voor mannen en vrouwen vanaf 18 jaar is die hetzelfde: 70 microgram per dag.

Bron: Voedingscentrum [1].

De meeste losse seleniumsupplementen op de markt bevatten 50 tot 200 microgram per dagdosering. Houd daarnaast de gebruiksaanwijzing op het etiket van je product aan.

Kun je te veel selenium binnenkrijgen?

Ja, dat kan. De aanvaardbare bovengrens is de hoeveelheid die je lange tijd kunt binnenkrijgen zonder negatieve gezondheidseffecten. Bij selenium ligt die grens dichter bij de dagelijkse behoefte dan bij veel andere mineralen.

Voor volwassenen vanaf 18 jaar ligt de aanvaardbare bovengrens op 255 microgram selenium per dag. Met een handje paranoten zit je daar al boven. Langdurig te veel selenium kan leiden tot verlies van haar, nagels en tanden, huidbeschadigingen en aandoeningen van het zenuwstelsel [1].

Gebruik je meerdere supplementen met selenium, tel de hoeveelheden dan bij elkaar op. Kom je structureel boven de bovengrens uit, kies dan een lagere dosering.

Waar zit selenium in?

Selenium zit vooral in dierlijke producten en in noten. Bekende bronnen zijn vlees, vis en ander zeevoedsel, melk, eigeel, graanproducten, knoflook, champignons en paranoten. Hoeveel selenium een plantaardig product bevat, hangt af van het seleniumgehalte van de bodem [4].

Hoe herken je een tekort aan selenium?

Recente studies laten zien dat een lage inname van selenium in Nederland kan voorkomen. De Gezondheidsraad vindt de voedingsnorm voor selenium daarom weer relevant voor de voedingsvoorlichting [2].

Symptomen van een seleniumtekort zijn hartstoornissen, spierpijn en spierzwakte. Wie vooral plantaardig of biologisch eet, loopt een groter risico op een te lage inname [1].

Denk je dat je te weinig selenium binnenkrijgt, bespreek dat dan met je huisarts. Die kan met bloedonderzoek nagaan of er echt een tekort is.

Veelgestelde vragen over selenium supplementen

Wat is het verschil tussen seleen en selenium?

Er is geen verschil: seleen en selenium zijn twee namen voor hetzelfde spoorelement. Seleen is de Nederlandse naam, selenium de internationale. Op etiketten en in officiële teksten kom je beide namen tegen.

Wat is het verschil tussen selenomethionine en natriumseleniet?

Selenomethionine is een organische vorm: selenium gebonden aan het aminozuur methionine. Natriumseleniet is een anorganische zoutvorm van selenium. Je lichaam houdt organische vormen beter vast dan anorganische vormen [3].

Is selenium goed voor haar en nagels?

Ja, hierover zijn twee formuleringen officieel goedgekeurd in de Europese Unie. Woordelijk: "Seleen draagt bij tot de instandhouding van normaal haar" en "Seleen draagt bij tot de instandhouding van normale nagels". Een supplement is daarbij een aanvulling op wat je via voeding binnenkrijgt.

Kun je selenium en zink samen innemen?

Ja, dat kan; veel supplementen combineren selenium en zink zelfs in één tablet. Het zijn twee verschillende spoorelementen met elk hun eigen functies. Houd wel de dagdosering op het etiket aan, zeker als je meerdere supplementen gebruikt.

Waarom zou je selenium slikken?

Een selenium supplement is een aanvulling voor wie via voeding weinig selenium binnenkrijgt. Kijk daarom eerst naar je voedingspatroon voordat je een supplement kiest. Recente studies laten zien dat een lage inname van selenium in Nederland kan voorkomen [2].

Voor 21:00 besteld, dezelfde dag verzonden. Twijfel je welke vorm selenium bij jou past? Onze klantenservice denkt graag met je mee.

Bronnen

1. Voedingscentrum, "Selenium (seleen)." [Online]. Beschikbaar: https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/seleen.aspx [Geraadpleegd: 1 sep. 2026].
2. Gezondheidsraad, "Aanpassing kwalificatie voedingsnorm voor selenium," 3 december 2024. [Online]. Beschikbaar: https://www.gezondheidsraad.nl/adviesonderwerpen/voedingsnormen/aanpassing-kwalificatie-voedingsnorm-voor-selenium [Geraadpleegd: 1 sep. 2026].
3. S. J. Fairweather-Tait, R. Collings en R. Hurst, "Selenium bioavailability: current knowledge and future research requirements," The American Journal of Clinical Nutrition, vol. 91, nr. 5, pp. 1484S-1491S, mei 2010. [Online]. Beschikbaar: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/20200264/
4. "Selenium Deficiency," in StatPearls. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing. [Online]. Beschikbaar: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/books/NBK482260/ [Geraadpleegd: 1 sep. 2026].

Inhoudelijk gecontroleerd door Jochum Smid, Biobased Chemicus. Laatst bijgewerkt op 1 september 2026.

Een voedingssupplement is een aanvulling op de voeding en geen vervanging van een gezonde, gevarieerde voeding.