L-Lysine

Wil je lysine kopen, dan gaat de keuze over de sterkte per capsule of tablet. Ook kies je tussen de verbinding L-lysine HCl en lysine in vrije vorm. Daarnaast kies je tussen puur lysine en een combinatie met bijvoorbeeld vitamine C of zink.

L-lysine is een essentieel aminozuur. Aminozuren zijn de bouwstenen van eiwitten, en essentieel betekent dat je lichaam dit aminozuur niet zelf kan maken. Lysine is een van de negen essentiële aminozuren die je uit eten en drinken moet halen [1].

Hieronder lees je wat lysine in je lichaam doet, hoeveel je uit voeding haalt en hoe de vormen verschillen. Daarna volgen dosering, inname-moment, veiligheid en veelgestelde vragen.

Wat doet lysine in je lichaam?

Je lichaam gebruikt lysine in de eerste plaats om eiwitten op te bouwen, zoals spieren, enzymen en collageen. De afbraak van lysine vindt vooral in de lever plaats.

Van het lysine dat uit verteerd eiwit vrijkomt, wordt een deel al bij de eerste passage door het lichaam omgezet. Dat gaat om ongeveer 30 tot 42 procent [2].

Dit beschrijft wat lichaamseigen lysine doet. Het zegt niets over wat een supplement met lysine in je lichaam doet; daarover lees je hieronder.

Waar wordt een L-lysine supplement voor gebruikt?

Voor lysine is in de Europese Unie geen enkele gezondheidsclaim goedgekeurd. De claims die fabrikanten hebben ingediend, zijn beoordeeld en afgewezen. Een etiket of webshop mag daarom geen effect beloven, ook niet in voorzichtige bewoordingen.

Een lysine supplement is daarmee een aminozuursupplement zonder erkende gezondheidsbelofte: een afgemeten hoeveelheid van één losse eiwitbouwsteen. Wie het gebruikt, doet dat als aanvulling op de eiwitten uit de voeding. De groep die er het vaakst naar kijkt, eet weinig of geen dierlijk eiwit.

Waar zit lysine in en hoeveel heb je nodig?

Lysine zit in vrijwel alle eiwitrijke voeding. Dierlijke bronnen zijn vlees, vis, kip, melk, kaas en eieren.

Plantaardig zit lysine vooral in peulvruchten. Graan is rijk aan methionine en arm aan lysine; bij peulvruchten is het net andersom [1].

Een volwassene heeft ongeveer 30 mg lysine per kilo lichaamsgewicht per dag nodig. Een gewoon westers voedingspatroon levert 40 tot 180 mg per kilo per dag, dus ruim voldoende [2].

Wie veel brood, pasta en rijst eet en weinig peulvruchten of zuivel, krijgt minder binnen. In een Brits onderzoek onder mannen hadden veganisten de laagste inname van aminozuren, tot 47 procent lager dan vleeseters [4].

De Gezondheidsraad adviseert veganisten daarom 30 procent meer eiwit. Dat is 1,08 gram per kilo lichaamsgewicht per dag, uit verschillende plantaardige bronnen [1].

De vraag is dus zelden óf je genoeg lysine krijgt. Eet je vooral graan en weinig peulvruchten, dan is een afgemeten, losse hoeveelheid een overweging.

Waar let je op als je lysine koopt?

L-lysine is er in twee verbindingen en in verschillende toedieningsvormen. De verbinding bepaalt hoeveel zuiver lysine een gram levert; de toedieningsvorm bepaalt hoe je doseert.

L-lysine HCl (hydrochloride)

Bij L-lysine HCl is het aminozuur gebonden aan zoutzuur, zodat een stabiel zout ontstaat. Dit is de meest gebruikte vorm in capsules en tabletten, omdat het goed houdbaar is.

Een deel van het gewicht is chloride en geen lysine. Kijk op het etiket of het getal slaat op de verbinding of op het zuivere lysine.

Kies HCl als je een stabiele capsule of tablet wilt. Voor de meeste mensen is dit de logische keuze. Het getal op het etiket slaat dan vaak op het zout, niet op het zuivere lysine.

L-lysine in vrije vorm (base)

De vrije vorm is het losse aminozuur, niet gebonden aan een zuur. Per gram levert deze vorm het meeste lysine. Je vindt hem vooral in poeders en in capsules met "puur" of "vrije vorm" op het etiket.

Kies de vrije vorm als je poeder wilt en precies wilt weten hoeveel lysine elke gram levert. In capsules is het verschil met HCl klein.

Capsules, tabletten of poeder

Capsules en tabletten bevatten meestal 500 tot 1000 mg per stuk. Capsules hebben vaak een plantaardige wand; tabletten zijn sterker gedoseerd en bevatten bindmiddelen. Poeder doseer je per gram met een maatschep en is geschikt voor grotere hoeveelheden.

Wil je een vaste dosis zonder smaak, kies capsules of tabletten. Wil je flexibel of meer dan 1 gram per dag doseren, dan is poeder praktischer.

Combinaties met vitamine C, zink of andere stoffen

Veel producten combineren lysine met vitamine C, zink, proline of een plantenextract. In een combinatie is de hoeveelheid lysine per dosis soms lager dan in een puur product.

Kies puur lysine als je alleen dit aminozuur wilt. Een combinatie is logisch als je de andere stof toch al zou nemen. Vergelijk altijd het aantal milligram lysine per dagdosering.

Hoeveel L-lysine per dag is gangbaar?

Voor lysine als supplement bestaat geen aanbevolen dagelijkse hoeveelheid. De gangbare hoeveelheden komen uit wat supplementen bevatten en uit onderzoek.

Capsules en tabletten leveren meestal 500 tot 1000 mg per stuk. Op etiketten komt de dagdosering doorgaans uit tussen 500 en 2000 mg.

In onderzoek bij mensen zijn doses van 16,8 tot 17.500 mg per dag gebruikt, gedurende 1 tot 1095 dagen. Uit de gemelde bijwerkingen is 6000 mg per persoon per dag afgeleid. Dat is de voorlopige hoogste hoeveelheid zonder waargenomen nadelige effecten [3].

Houd de dosering op het etiket aan. Voor de totale inname uit voeding en supplementen samen wordt een bovengrens aangehouden. Die ligt op 300 tot 400 mg per kilo lichaamsgewicht per dag [2].

Wanneer neem je L-lysine in?

Op veel etiketten staat: innemen tussen de maaltijden, een half uur vóór of twee uur na het eten. Dat heeft met de opname te maken; wie meerdere capsules neemt, verdeelt die meestal over de dag.

Lysine deelt in de darm en de nieren een transportsysteem met de verwante aminozuren arginine en ornithine. Los van een eiwitrijke maaltijd is er minder concurrentie om dat systeem [5].

Is L-lysine veilig?

Lysine geeft bij hoge doses vooral maagdarmklachten: misselijkheid, buikpijn en diarree. In een overzicht van 71 studies bij mensen waren dit de belangrijkste gemelde bijwerkingen [3].

• Heb je een nieraandoening, of gebruik je antibiotica uit de groep aminoglycosiden, zoals gentamicine? Overleg dan eerst met je arts. In dieronderzoek belastte een hoge dosis lysine de nieren, en samen met een aminoglycoside was die belasting groter [6].
• Gebruik je calciumsupplementen? Fabrikanten combineren lysine en calcium soms. Een gezondheidsclaim over lysine en calciumopname is beoordeeld en niet goedgekeurd, dus verwacht daar geen effect van.
• Ben je zwanger of geef je borstvoeding? Er is te weinig onderzoek naar losse lysinesupplementen in die periode. Overleg dan eerst met je arts of verloskundige.

Veelgestelde vragen over lysine supplementen

Wat is lysine?

Lysine is een essentieel aminozuur: een bouwsteen van eiwit die je lichaam niet zelf kan maken. Je haalt het uit eiwitrijke voeding zoals vlees, vis, zuivel, eieren en peulvruchten.

In supplementen zit het als L-lysine HCl of in vrije vorm. De L geeft de ruimtelijke vorm van het molecuul aan.

Hoeveel lysine per dag heb je nodig?

Een volwassene heeft ongeveer 30 mg lysine per kilo lichaamsgewicht per dag nodig. Een gewoon voedingspatroon levert 40 tot 180 mg per kilo per dag. Supplementen bevatten meestal 500 tot 2000 mg per dagdosering.

Heeft lysine bijwerkingen?

Ja, bij hoge doses vooral maagdarmklachten zoals misselijkheid, buikpijn en diarree. In onderzoek bij mensen was 6000 mg per dag de voorlopige hoogste hoeveelheid zonder waargenomen nadelige effecten [3].

Wat hebben lysine en arginine met elkaar te maken?

Lysine en arginine zijn verwante aminozuren die in de darm en de nieren hetzelfde transportsysteem gebruiken. Ze concurreren daardoor om opname. Daarom staat op veel etiketten het advies om lysine los van eiwitrijke maaltijden in te nemen [5].

Voor 21:00 besteld, dezelfde dag verzonden. Twijfel je welke vorm bij jou past? Onze klantenservice denkt graag met je mee.

Bronnen

1. Voedingscentrum, "Eiwitten." [Online]. Beschikbaar: https://www.voedingscentrum.nl/encyclopedie/eiwitten.aspx [Geraadpleegd: 22 sep. 2026].
2. D. Tomé en C. Bos, "Lysine requirement through the human life cycle," The Journal of Nutrition, vol. 137, nr. 6 Suppl 2, pp. 1642S-1645S, jun. 2007. [Online]. Beschikbaar: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17513440/
3. K. Hayamizu, I. Oshima, Z. Fukuda, Y. Kuramochi, Y. Nagai, N. Izumo en M. Nakano, "Safety assessment of L-lysine oral intake: a systematic review," Amino Acids, vol. 51, nr. 4, pp. 647-659, apr. 2019. [Online]. Beschikbaar: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30661148/
4. J. A. Schmidt, S. Rinaldi, A. Scalbert, P. Ferrari, D. Achaintre, M. J. Gunter, P. N. Appleby, T. J. Key en R. C. Travis, "Plasma concentrations and intakes of amino acids in male meat-eaters, fish-eaters, vegetarians and vegans: a cross-sectional analysis in the EPIC-Oxford cohort," European Journal of Clinical Nutrition, vol. 70, nr. 3, pp. 306-312, mrt. 2016. [Online]. Beschikbaar: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26395436/
5. H. Ogier de Baulny, M. Schiff en C. Dionisi-Vici, "Lysinuric protein intolerance (LPI): a multi organ disease by far more complex than a classic urea cycle disorder," Molecular Genetics and Metabolism, vol. 106, nr. 1, pp. 12-17, mei 2012. [Online]. Beschikbaar: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22402328/
6. C. D. Malis, L. C. Racusen, K. Solez en A. Whelton, "Nephrotoxicity of lysine and of a single dose of aminoglycoside in rats given lysine," The Journal of Laboratory and Clinical Medicine, vol. 103, nr. 5, pp. 660-676, mei 1984. [Online]. Beschikbaar: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6425441/

Inhoudelijk gecontroleerd door Jochum Smid, Biobased Chemicus. Laatst bijgewerkt op 22 september 2026.

Een voedingssupplement is een aanvulling op de voeding en geen vervanging van een gevarieerde, evenwichtige voeding en een gezonde levensstijl.